Eenhoorns

Eenhoorns. Iedereen kent ze wel. Niet de fabeldieren uit sprookjes of tekenfilms. Wel de bedrijven met een marktwaarde van meer dan 1 miljard dollar. België heeft er acht in totaal. Is dat veel of weinig? 

(Artikel door Peter De Keyzer, oprichter van Growth Inc. en laureaat van de Prijs voor de Vrijheid 2014 van denktank Libera!, zoals oorspronkelijk gepubliceerd op LinkedIn op 24 augustus 2026.)

Concreet telt België 0,7 unicorns per miljoen inwoners. Nederland heeft er meer dan 2, Denemarken 3 en Zweden 4,8. De Europese kroon wordt gespannen door het piepkleine Estland. Een land met nauwelijks 1,3 miljoen inwoners bracht ondertussen al 10 unicorns voort - meer dan België. Het is opvallend dat het vaak kleine landen zijn die makkelijker unicorns doen groeien. Daar moet je vanaf dag 1 rekening houden met wereldwijde concurrentie - alleen wie sneller is, harder werkt of sneller innoveert, blijft over. Grote landen hebben het daar veel moeilijker mee. België is een relatief klein land maar produceert even weinig unicorns als pakweg Frankrijk of Duitsland. Als we ons spiegelen aan kleine landen zou België in staat moeten zijn om tussen de 10 en 40 unicorns extra te hebben.

Wat bepaalt overigens de nationaliteit van een unicorn? De geboorteplaats van de oprichter of de bouwplaats van de unicorn? Het dataplatform Dealroom.co publiceerde hierover recent interessante cijfers.

Ze identificeren wereldwijd 6905 oprichters van unicorns. Daarvan is 40%  Amerikaan. Toch is ook 24% Europees. Dat is een opsteker voor ons onderwijs, universiteiten en onderzoeksinstellingen en bewijst dat we talent zat hebben. Maar van al die unicorns die door een Europeaan werden opgericht, wordt uiteindelijk 42% gebouwd in de Verenigde Staten. Dat zijn 371 oprichters die in Europa het licht zagen maar hun miljardenbedrijf bouwden aan de andere kant van de Grote Plas. Op meer vruchtbare bodem. Europa kampt dan ook met drie structurele handicaps.

Eerst en vooral: financiering. Startups vinden in Europa geld om te beginnen. Maar zodra een bedrijf 100 miljoen euro nodig heeft, blijft de Europese kraan dicht. Onze pensioenfondsen en institutionele investeerders verkiezen veilige staatsobligaties en vastgoed boven durfkapitaal.

Ten tweede: regelgeving. Europa claimt één eengemaakte markt te zijn, maar in de praktijk botsen ondernemers op 27 verschillende fiscale stelsels, arbeidswetten en vennootschapsvormen. In Europa ben je de helft van je tijd en geld kwijt aan juristen.

En tot slot cultuur. Het Europese model beschermt burgers uitstekend tegen alles wat risicovol zou kunnen zijn. Maar tegen de tijd dat een Europees bedrijf alle risico's heeft uitgesloten en alle vergunningen heeft verzameld, heeft de Amerikaanse of Chinese concurrent de wereldmarkt al veroverd.

Dat 24 procent van alle unicorn-oprichters uit Europa komt, is het beste bewijs van ons gigantische potentieel. Wat Europa nodig heeft, is een eengemaakte kapitaalmarkt. Regelgeving die niet preventief risico’s uitsluit. Als we erin slagen om die 42 procent die nu wegvlucht hier te houden, creëren we hier niet alleen de giganten van morgen, maar verzekeren we onze eigen welvaart, autonomie en toekomst.